Je bent nu op:

G.U.M België

Om een retailer te vinden, selecteer jouw land & taal

  • International
  • België
  • Duitsland
  • Denemarken
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Nederland
  • Noorwegen
  • Polen
  • Zweden
Sunstar GUM - Coronavirus and Cetylpyridinium Chloride (CPC) – Feiten en Fabels

Coronavirus and Cetylpyridinium Chloride (CPC) – Feiten en Fabels

Tijdens de huidige gezondheidscrisis hebben we een exponentiële toename van informatie rond COVID-19 (veroorzaakt door SARS-CoV-2) gezien. Helaas verspreidt zich in de wereld van de tandheelkunde ook ongefundeerde informatie. In dit artikel zullen we aantonen dat er geen ondersteunend bewijs is voor beweringen dat mondspoelingen die Cetylpyridinium Chloride (CPC) bevatten, een infectie met SARS-CoV-2 kunnen voorkomen.

Het internet staat vol met tips, trucs en producten, soms zelfs aanbevolen door bedrijven, die zogenaamd een infectie met het virus kunnen helpen voorkomen. Zo had Amazon eind februari al meer dan 1 miljoen producten verboden vanwege valse claims die bescherming tegen het coronavirus suggereerden. Hoewel de zwakheid van sommige van deze tips en claims gemakkelijk te begrijpen is, kunnen anderen plausibel lijken of zelfs gedeeltelijk op bewijs zijn gebaseerd. Dit maakt het steeds moeilijker om feiten van fabels te onderscheiden.

Een van de "hot topics" in de tandheelkunde is of mondspoelingen met CPC kunnen helpen om COVID-19 te bestrijden. Recentelijk werden mondspoelingen met een combinatie van alcohol en Chloorhexidine (CHX) aan deze discussie toegevoegd. Om te begrijpen waarom dit onderwerp zoveel interesse in de tandheelkundige wereld werkte, moeten we eerst in de transmissiekenmerken van SARS-CoV-2 duiken, die COVID-19 veroorzaken.

SARS-CoV-2 in de tandartspraktijk

Men denkt dat de meest voorkomende mens-op-mens transmissieweg plaatsvindt door druppelinfectie (hoesten en niezen) [1] [2]. Het feit dat tandheelkundige professionals dichtbij patiënten komen en contact hebben met lichaamsvloeistoffen zoals speeksel en bloed, maken hen al kwetsbaar voor een infectie [3]. Er is echter een extra transmissieweg in de vorm van verspreiding in de lucht via aërosolen. Dit zijn microscopischkleine druppels die een verscheidenheid aan overdraagbare ademhalingspathogenen kunnen dragen, waaronder coronavirussen [4]. Naast hoesten of niezen, kunnen verschillende tandheelkundige handelingen ook een groot aantal aërosolen verspreiden [5]. Vaak gebeurt dit in een afgesloten ruimte. Dit verhoogt niet alleen het risico op rechtstreekse transmissie via de lucht in de tandartspraktijk [6], maar het maakt ook besmetting van tandheelkundige instrumenten en kantooroppervlakken mogelijk [7] (figuur 1). Dit is zorgwekkend, aangezien een onlangs gepubliceerde studie in de gerenommeerde New England Journal of Medicine  suggereert dat het virus op verschillende oppervlakken tot wel 72 uur levensvatbaar kan blijven [8].

Sunstar GUM - Coronavirus and Cetylpyridinium Chloride (CPC) – Feiten en Fabels

Adapted from Peng, Peng, Xian et al “Transmission routes of 2019-nCoV and controls in dental practice” International Journal of Oral Science (2020).

Nu duidelijk is waarom tandheelkundige  professionals als een zeer kwetsbare groep worden beschouwd, is het niet verwonderlijk dat er een grote vraag is naar preventieve maatregelen. Naar aanleiding van een early research paper uit het epicentrum van de virusuitbraak [9], een van de eerste aanbevelingen van sommige autoriteiten, zoals de American Dental Association, was het toepassen van een preprocedurele mondspoeling met oxidatieve middelen zoals 1% waterstofperoxide of 0,2% povidone. Het is belangrijk om te beseffen dat deze aanbeveling bedoeld was om de tandheelkundige professional te beschermen, in plaats van de patiënt. Dit, door te voorkomen dat tijdens de behandeling infectieuze aërosolen vrijkomen. En toch zetten verschillende deskundigen hun vraagtekens bij de beschermende effectiviteit van een mondspoeling tegen SARS-CoV-2 en wijzen op de afwezigheid van klinische studies die deze bewering aantonen.

Enige tijd na deze publicatie door Peng et al., bracht de World Health Organization  een document uit waarin voor het eerst CPC werd genoemd in de context van een nuttig middel om bijvoorbeeld toiletten te desinfecteren. Er is niets geschreven over CPC als actief middel in mondspoelingen. Echter, de samenvoeging van deze twee publicaties resulteerde in de valse claim van CPC mondspoeling als een bescherming tegen SARS-CoV-2 en vervolgens begonnen bedrijven met de verspreiding van deze boodschap. 

Wat laat het bewijs zien?

Wat ontdekken we als we de huidige wetenschappelijke literatuur kritisch beoordelen, die zogenaamd deze bewering onderbouwt? Eén van de naar voren gebrachte studies toont inderdaad aan dat CPC zelf antivirale eigenschappen heeft. In een laboratoriumexperiment lijkt CPC de schil van bepaalde influenzavirussen te verstoren, waardoor het virus wordt geneutraliseerd [10]. Uit deze resultaten kan echter niet worden vastgesteld dat dit ook voor SARS-CoV-2 geldt. Bovendien zou er veel meer onderzoek nodig zijn om deze laboratoriumresultaten te vertalen naar het voorschrijven van een CPC mondspoeling in de klinische praktijk. Tevens is het zo dat we niet weten of de antivirale eigenschappen genoeg zijn om de virale belasting in een zodanige mate te  verminderen dat het een infectie voorkomt. Een secundaire bevinding in deze studie was dat muizen behandeld met een orale CPC spray een significant verhoogde overleving lieten zien. Nogmaals, om deze resultaten te generaliseren van een diermodel naar menselijke proefpersonen zijn verschillende stappen vereist en een orale spray is zeker niet hetzelfde als een mondspoeling.

De tweede studie die als bewijs is gebruikt, onderzocht of het gebruik van dezelfde orale spray, met CPC, virale bovenste luchtweginfecties zou kunnen  voorkomen [11]. In de experimentele groep die de orale spray drie keer per dag toepaste, ontwikkelden twee personen (4%) een infectie van de bovenste luchtwegen, vergeleken met vier in de controlegroep (9%). Dit verschil was verre van statistisch significant (= 0,41), wat aangeeft dat er geen bewijs is voor klinische werkzaamheid in de dagelijkse praktijk met menselijke proefpersonen. Bovendien was CPC niet het enige actieve middel in de orale spray, omdat het ook middelen (glycerine en xanthaangom) bevatte die de achterkant van de keel bedekken, waardoor een beschermende barrière ontstond.

Als we dieper in de literatuur duiken, kunnen we concluderen dat er tot nu toe geen onderzoek beschikbaar is dat het effect van CPC mondspoeling met betrekking tot COVID-19 onderzocht, of zelfs tot virale luchtweginfecties in het algemeen. Naast deze ongefundeerde bewering werd de combinatie van alcohol en chloorhexidine (CHX) in mondspoelingen onlangs een ander discussiepunt. In verschillende advertenties werd gesuggereerd dat pre-procedureel spoelen met deze combinatie een infectie met coronavirus helpt voorkomen. De studie die deze bewering moest onderbouwen, toonde echter alleen verminderde bacteriële aantallen in aërosolen aan [12] en onderzocht niet de virale belasting in aërosolen. 

De mond als gateway voor SARS-CoV-2?

Dan is er de vraag of de mondholte de belangrijkste infectieweg met SARS-CoV-2 is, een voordeel voor een mondspoeling om effectief te zijn. Laten we hiervoor eens kijken naar de receptor angiotensin-converterende enzym 2 (ACE2). Deze receptor, aanwezig op verschillende celtypen in het menselijk lichaam, is betrokken bij het reguleren van kritieke processen, zoals hartslag, bloeddruk en osmotische druk [13]. Daarnaast wijst recent bewijs erop dat ACE2 ook een cruciale rol speelt in de internalisering van SARS-CoV-2, een cruciale stap in het voortplantingsproces van het virus [14] (figuur 2). Er is enig bewijs dat het mondslijmvlies, met name de tong, een significante uitdrukking van de receptor ACE2 presenteert, waardoor het een kandidaat is voor een eerste infectie met SARS-CoV-2 [15]. Uit een recentere publicatie van hoge kwaliteit blijkt echter dat andere structuren eerder de belangrijkste infectieweg zullen zijn [16]. Deze studie vond dat de expressie van zogenaamde "virale ingang-geassocieerde genen" was bijzonder hoog in neus epitheelcellen. Dit geeft aan dat deze cellen waarschijnlijk de plaats van de eerste infectie zijn en kunnen fungeren als bron voor de overdracht van het virus tussen mensen. Dit betekent dat de meest waarschijnlijke route om besmet te raken met SARS-CoV-2 via de neus is, wat beperkte klinische relevantie van een mondspoeling tegen de verspreiding van het virus impliceert, zelfs als het genoeg anti-virale eigenschappen zou hebben.

Sunstar GUM - Coronavirus and Cetylpyridinium Chloride (CPC) – Feiten en Fabels

Conclusie

Uit de beschikbare literatuur kunnen we concluderen dat er geen bewijs is dat de bewering ondersteunt dat mondspoelingen die CPC bevatten, kunnen helpen tegen infectie met SARS-CoV-2 te beschermen, noch de combinatie van alcohol en CHX in mondspoelingen.

Zoals vermeld in het begin van dit artikel, verspreidt zich ongefundeerde informatie via veel verschillende kanalen met het risico van het overbrengen van onjuiste berichten rond mondspoelingen met CPC. Deze valse beweringen kunnen tandheelkundige professionals en patiënten in gevaar brengen, waardoor ze een vals gevoel van bescherming krijgen.

Als organisatie met mondgezondheid hoog in het vaandel zullen we op wetenschap gebaseerde en up-to-date informatie blijven delen en raden we u ten zeerste aan om aanbevelingen en richtlijnen van lokale en mondiale autoriteiten te blijven volgen.

Als u geïnteresseerd bent in andere content met betrekking tot COVID-19, neem dan een kijkje op onze blog post.

Wij gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat wij u de beste ervaring op onze website geven. Om dit te bereiken, we onthouden en opslaan van informatie over hoe u het gebruikt. Dit wordt gedaan met behulp van eenvoudige tekstbestanden genaamd cookies die op uw computer zitten. Door het sluiten van dit bericht of navigeren naar een andere pagina op deze website, stemt u in met onze cookies op dit apparaat in overeenstemming met ons cookiebeleid tenzij u ze hebt uitgeschakeld.